Dalend ziekteverzuim in Nederland Het laatste nieuws

Dalend ziekteverzuim in Nederland

28-02-2013 - Na jarenlang een redelijk stabiel verzuimpercentage te hebben gehad, zien we in 2012 een duidelijke daling van het verzuimpercentage. Lag het landelijke verzuimcijfer in 2010 en 2011 volgens het CBS nog op 4,2%; als we de meest recente voortschrijdende (12 maands) cijfers mogen geloven ligt het nu op 4,0%. Een laagterecord voor Nederland.

De daling lijkt bijzonder te zijn in het kader van de stijging in het langdurig verzuim, gesignaleerd door de grote arbodiensten. Maar dit kan samengaan.
Zo zien we bijvoorbeeld in de zorgsector dat het verzuim van langer dan 2 jaar elk jaar met kleine stapjes (<0,1%) stijgt, terwijl het verzuim van korter dan een jaar al jaren gestaag daalt.
Conclusie: over het algemeen wordt er minder verzuimd, maar wanneer verzuimd wordt is het risico dat het langer dan een jaar duurt, groter.

Dat er minder mensen verzuimen zien we in de stijging van het percentage nulverzuim. In 2005 lag dit nog op 46%. Dit betekent dat 46% van de Nederlandse beroepsbevolking in een periode van 12 maanden geen enkele keer verzuimt. In 2008 steeg dit percentage naar 48% en in 2011 lag het op 51%. Verzuim is niet meer de norm, want het grootste deel van de Nederlanders verzuimt niet.
Of dit met de crisis te maken heeft, kunnen we niet vaststellen, maar er is een duidelijke verandering zichtbaar.  Ook de vergrijzing, die  vaak als een verzuimbepalende factor wordt genoemd vanwege het grotere aantal klachten van ouderen, lijkt minder invloed te hebben. Dit relativeert dus ook de invloed van medische vormen van preventie in relatie tot verzuim.

Wat in dat kader interessant is, is dat de totale meldingsfrequentie (gemiddeld aantal malen dat een werknemer per jaar verzuimt) niet is gedaald. Dit percentage ligt nog steeds vrij stabiel rond de 1,1. Dit betekent dat, hoewel er een grotere groep is die niet verzuimt, de groep die wel verzuimt frequenter is gaan verzuimen. In verschillende organisaties zien we dan ook problemen op deelpopulatie niveau: het activeren van langdurig verzuimende  en frequent verzuimende medewerkers.

Organisaties met een 'verzuimcultuur', waarbij medewerkers verzuimen als 'normaal' zien (laag  nulverzuim, hoge frequentie, hoog percentage), zien we steeds minder in de statistieken. Maar binnen verschillende branches zijn ze er wel degelijk. Met name in de sector openbaar bestuur signaleren we regelmatig een verzuimcultuur. Conform de cijfers van het CBS is dit de enige sector waarin het verzuimpercentage in 2012 steeg. Deze organisaties hebben het laagste percentage nulverzuim van alle sectoren (43% gemiddeld conform TNO 2011). In de zorg en het onderwijs komt het ook nog met enige regelmaat voor, hoewel het nulverzuim in deze sectoren de laatste jaren flink is gestegen.

Bron: Falke & Verbaan